Paksa: Ang kuwento ni Maryam, anak ni ʿImrān, ang kanyang kalinisan, pananampalataya, at tiwala sa Allah; at ang pagiging lingkod ni ʿĪsā ﷺ.
UNANG KHUTBAH
الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي اصْطَفَىٰ مِنْ عِبَادِهِ مَنْ شَاءَ، وَطَهَّرَهُمْ وَرَفَعَ ذِكْرَهُمْ، وَجَعَلَ فِي قَصَصِهِمْ عِبْرَةً لِأُولِي الْأَلْبَابِ، نَحْمَدُهُ وَنَسْتَعِينُهُ وَنَسْتَغْفِرُهُ، وَنَعُوذُ بِاللهِ مِنْ شُرُورِ أَنْفُسِنَا وَمِنْ سَيِّئَاتِ أَعْمَالِنَا، مَنْ يَهْدِهِ اللهُ فَلَا مُضِلَّ لَهُ، وَمَنْ يُضْلِلْ فَلَا هَادِيَ لَهُ، وَأَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ.
﴿يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ حَقَّ تُقَاتِهِ وَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنتُم مُّسْلِمُونَ﴾
﴿يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمُ الَّذِي خَلَقَكُم مِّن نَّفْسٍ وَاحِدَةٍ وَخَلَقَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَبَثَّ مِنْهُمَا رِجَالًا كَثِيرًا وَنِسَاءً ۚ وَاتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي تَسَاءَلُونَ بِهِ وَالْأَرْحَامَ ۚ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَلَيْكُمْ رَقِيبًا﴾
﴿يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَقُولُوا قَوْلًا سَدِيدًا * يُصْلِحْ لَكُمْ أَعْمَالَكُمْ وَيَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ ۗ وَمَن يُطِعِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَدْ فَازَ فَوْزًا عَظِيمًا﴾
أَمَّا بَعْدُ: فَإِنَّ أَصْدَقَ الْحَدِيثِ كِتَابُ اللهِ، وَخَيْرَ الْهَدْيِ هَدْيُ مُحَمَّدٍ ﷺ، وَشَرَّ الْأُمُورِ مُحْدَثَاتُهَا، وَكُلَّ مُحْدَثَةٍ بِدْعَةٌ، وَكُلَّ بِدْعَةٍ ضَلَالَةٌ، وَكُلَّ ضَلَالَةٍ فِي النَّارِ.
Mga kapatid kong Muslim, mayroong isang buong Sūrah sa Qur'an na ipinangalan sa isang babae. Hindi ito si Khadījah, hindi si ʿĀʾishah, at hindi si Fāṭimah. Ito ay si Maryam, ang anak ni ʿImrān. Siya ang tanging babaeng pinangalanan sa Qur'an, at ang pangalan niya ay lumilitaw nang maraming ulit. Bakit? Ano ang taglay ng babaeng ito na ginawang paalala para sa lahat ng henerasyon? Pakinggan natin nang dahan-dahan.
Isang Panata Bago Pa Siya Isilang
Nagsimula ang kuwento sa asawa ni ʿImrān, na nanata sa Allah na ilalaan ang dinadala niya sa paglilingkod sa Kanya. Nang isilang niya ay babae, at hindi lalaki:
﴿فَلَمَّا وَضَعَتْهَا قَالَتْ رَبِّ إِنِّي وَضَعْتُهَا أُنثَىٰ وَاللَّهُ أَعْلَمُ بِمَا وَضَعَتْ وَلَيْسَ الذَّكَرُ كَالْأُنثَىٰ ۖ وَإِنِّي سَمَّيْتُهَا مَرْيَمَ وَإِنِّي أُعِيذُهَا بِكَ وَذُرِّيَّتَهَا مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ﴾
"Nang isilang niya ito, sabi niya: 'O aking Panginoon, katotohanan, isinilang ko ito na babae.' At ang Allah ay higit na nakaaalam sa kanyang isinilang. 'At ang lalaki ay hindi tulad ng babae. At pinangalanan ko siyang Maryam, at ako ay nagpapakupkop sa Iyo para sa kanya at sa kanyang mga anak laban sa isinumpang Shayṭān.'" — Sūrat Āl ʿImrān 3:36
Pansinin ang isang bagay: ang unang ginawa ng ina ay humingi ng pananggalang sa Allah para sa kanyang anak. Hindi yaman, hindi ganda, hindi katanyagan. Pananggalang laban kay Shayṭān. Ito ang unang pamana: isang inang nag-aalala sa pananampalataya ng kanyang anak.
At ang ganti ng Allah:
﴿فَتَقَبَّلَهَا رَبُّهَا بِقَبُولٍ حَسَنٍ وَأَنبَتَهَا نَبَاتًا حَسَنًا﴾
"Kaya tinanggap siya ng kanyang Panginoon nang magandang pagtanggap, at pinalaki siya sa magandang paglaki." — Sūrat Āl ʿImrān 3:37
Ayon sa ṣaḥīḥ na hadith, kasama ang kanyang anak na si ʿĪsā, sila ay iningatan mula sa "pagtusok" ni Shayṭān sa pagsilang:
«مَا مِنْ مَوْلُودٍ يُولَدُ إِلَّا مَسَّهُ الشَّيْطَانُ فَيَسْتَهِلُّ صَارِخًا مِنْ مَسِّ الشَّيْطَانِ، إِلَّا ابْنَ مَرْيَمَ وَأُمَّهُ»
"Walang isinisilang na sanggol malibang hinihipo siya ni Shayṭān, kaya sumisigaw siya mula sa paghipo ni Shayṭān, maliban sa anak ni Maryam at sa kanyang ina." — al-Bukhārī 3431; Muslim 2366 (Muttafaqun ʿalayh)
Ang Buhay ng Pagsamba at Ang Rizq na Mula sa Allah
Lumaki si Maryam sa pangangalaga ni Zakariyyā ﷺ, at ginugol ang kabataan niya sa pagsamba sa miḥrāb, sa mosque. Sabi ng Allah:
﴿كُلَّمَا دَخَلَ عَلَيْهَا زَكَرِيَّا الْمِحْرَابَ وَجَدَ عِندَهَا رِزْقًا ۖ قَالَ يَا مَرْيَمُ أَنَّىٰ لَكِ هَٰذَا ۖ قَالَتْ هُوَ مِنْ عِندِ اللَّهِ ۖ إِنَّ اللَّهَ يَرْزُقُ مَن يَشَاءُ بِغَيْرِ حِسَابٍ﴾
"Tuwing papasok sa kanya si Zakariyyā sa miḥrāb, may natatagpuan siyang panustos sa kanya. Sabi niya: 'O Maryam, saan mo ito nakuha?' Sabi niya: 'Ito ay mula sa Allah. Katotohanan, ang Allah ay nagtutustos sa sinumang loobin Niya nang walang bilang.'" — Sūrat Āl ʿImrān 3:37
Pansinin ang sagot ni Maryam. Hindi niya sinabing "dahil sa sipag ko" o "dahil sa galing ko." Isang maikli at malinaw na sagot ng tawhid: "Ito ay mula sa Allah." Ito ang tamang pananaw sa rizq: ang bawat biyaya ay galing sa Isa.
Ipinahayag ng Allah sa Qur'an ang mataas na antas ng kanyang kalagayan:
﴿وَإِذْ قَالَتِ الْمَلَائِكَةُ يَا مَرْيَمُ إِنَّ اللَّهَ اصْطَفَاكِ وَطَهَّرَكِ وَاصْطَفَاكِ عَلَىٰ نِسَاءِ الْعَالَمِينَ * يَا مَرْيَمُ اقْنُتِي لِرَبِّكِ وَاسْجُدِي وَارْكَعِي مَعَ الرَّاكِعِينَ﴾
"At nang sinabi ng mga anghel: 'O Maryam, katotohanan, pinili ka ng Allah, nilinis ka, at pinili ka higit sa mga babae ng mga daigdig. O Maryam, maging masunurin ka sa iyong Panginoon, magpatirapa ka, at yumukod ka kasama ang mga yumuyukod.'" — Sūrat Āl ʿImrān 3:42–43
Pansinin kung ano ang utos pagkatapos ng papuri: "maging masunurin ka... magpatirapa ka... yumukod ka." Kahit na napakataas ng kanyang kalagayan, ang kasunod ay mas marami pang pagsamba. Ito ang landas ng mga pinili ng Allah.
Ang Pagsubok: Ang Balita at Ang Pag-iisa
Pagkatapos, dumating ang pinakamabigat na pagsubok. Pumasok sa kanya ang anghel na si Jibrīl sa anyo ng isang tao. Ang unang reaksyon ni Maryam ay hindi takot sa tao, kundi paghahanap ng kanlungan sa Allah:
﴿قَالَتْ إِنِّي أَعُوذُ بِالرَّحْمَٰنِ مِنكَ إِن كُنتَ تَقِيًّا﴾
"Sabi niya: 'Katotohanan, ako ay nagpapakupkop sa ar-Raḥmān laban sa iyo, kung ikaw ay may takot sa Allah.'" — Sūrat Maryam 19:18
Isang babaeng walang kasama at nag-iisa sa harap ng estranghero. Ang una niyang ginawa: kumapit sa Allah at ipaalala sa kaharap ang taqwā. Ito ang kalinisan na hindi lamang sa katawan, kundi sa puso.
Sinabi ng anghel na isinugo siya upang ihatid ang balita ng isang anak na lalaki. Nagtaka siya: "Paano ako magkakaanak gayong walang lalaking humipo sa akin at hindi ako masamang babae?" Ang sagot:
﴿قَالَ كَذَٰلِكِ قَالَ رَبُّكِ هُوَ عَلَيَّ هَيِّنٌ ۖ وَلِنَجْعَلَهُ آيَةً لِّلنَّاسِ وَرَحْمَةً مِّنَّا ۚ وَكَانَ أَمْرًا مَّقْضِيًّا﴾
"Sabi niya: 'Gayon nga. Sinabi ng iyong Panginoon: Ito ay madali sa Akin. At gagawin Namin siyang tanda para sa mga tao at awa mula sa Amin. At ito ay bagay na naitakda na.'" — Sūrat Maryam 19:21
Ito ay mula sa Allah, na lumilikha ng anumang loobin Niya. Si ʿĪsā ay nilikha sa pamamagitan ng "Kun!", hindi bilang diyos at hindi bilang anak ng diyos, kundi bilang tanda ng kapangyarihan ng Allah.
Ang Pinakamatinding Sandali
Pakinggan ngayon ang bahaging madalas nating nalalampasan. Nang sumapit ang sakit ng panganganak, nagtungo siya sa isang liblib na lugar, sa ilalim ng isang puno ng datiles. Sabi ng Qur'an:
﴿فَأَجَاءَهَا الْمَخَاضُ إِلَىٰ جِذْعِ النَّخْلَةِ قَالَتْ يَا لَيْتَنِي مِتُّ قَبْلَ هَٰذَا وَكُنتُ نَسْيًا مَّنسِيًّا﴾
"Kaya ang sakit ng panganganak ay nagdala sa kanya sa katawan ng puno ng datiles. Sabi niya: 'Kung sana ay namatay na ako bago ito at naging bagay na kinalimutan at hindi na naaalala.'" — Sūrat Maryam 19:23
Isipin ang bigat. Nag-iisa. Masakit ang katawan. Alam niyang ang mga tao ay hindi maniniwala sa kanya. At sa mga sandaling iyon, isang babaeng piniling lingkod ng Allah ay nagsabi ng mga salitang ito. Hindi ito kahinaan ng pananampalataya. Ito ay pagiging tao. Hindi siya sinumpa ng Allah dahil dito, at hindi rin siya pinabayaan.
Sumunod ang awa:
﴿فَنَادَاهَا مِن تَحْتِهَا أَلَّا تَحْزَنِي قَدْ جَعَلَ رَبُّكِ تَحْتَكِ سَرِيًّا * وَهُزِّي إِلَيْكِ بِجِذْعِ النَّخْلَةِ تُسَاقِطْ عَلَيْكِ رُطَبًا جَنِيًّا * فَكُلِي وَاشْرَبِي وَقَرِّي عَيْنًا﴾
"Kaya tinawag siya mula sa ilalim niya: 'Huwag kang malungkot, nagtakda ang iyong Panginoon ng isang batis sa ilalim mo. At kalugin mo papunta sa iyo ang katawan ng puno ng datiles, ibabagsak nito sa iyo ang sariwang hinog na datiles. Kaya kumain ka, uminom ka, at magalak ka.'" — Sūrat Maryam 19:24–26
Dito natin makikita ang isang kamangha-manghang aral. Sinabihan siya na kalugin ang puno ng datiles, isang babaeng nanganganak, na marahil ay halos hindi makatayo. Kaya sana ng Allah na ibagsak ang datiles nang hindi siya kumikilos. Ngunit inutusan pa rin siyang gumawa. Ito ang tawakkul: umasa sa Allah habang gumagawa ng abot ng kaya.
Ang Katahimikan at ang Sagot ng Sanggol
Pagbalik niya sa kanyang mga tao na may dalang sanggol, sinabi nila ang inaasahang paratang. Ano ang ginawa niya? Wala siyang ipinagtanggol sa sarili. Itinuro niya ang sanggol:
﴿فَأَشَارَتْ إِلَيْهِ ۖ قَالُوا كَيْفَ نُكَلِّمُ مَن كَانَ فِي الْمَهْدِ صَبِيًّا * قَالَ إِنِّي عَبْدُ اللَّهِ آتَانِيَ الْكِتَابَ وَجَعَلَنِي نَبِيًّا﴾
"Kaya itinuro niya ito. Sabi nila: 'Paano kami makikipag-usap sa isang nasa duyan na bata?' Sabi niya: 'Katotohanan, ako ay lingkod ng Allah. Binigyan Niya ako ng Aklat at ginawa Niya akong isang propeta.'" — Sūrat Maryam 19:29–30
Ito ang pinakaunang salita ni ʿĪsā ﷺ: "Ako ay lingkod ng Allah." Hindi "Ako ang anak ng Allah." Hindi "Ako ang Diyos." Isang malinaw na pagtutuwid mula sa kanyang sariling bibig. Kaya hindi tayo mga Muslim na basta lamang "naniniwala kay Hesus." Naniniwala tayo kay ʿĪsā ayon sa kung ano ang sinabi niya mismo at ng Allah tungkol sa kanya.
Ang Propeta ﷺ ay nagsabi:
«مَنْ شَهِدَ أَنْ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ، وَأَنَّ عِيسَىٰ عَبْدُ اللهِ وَرَسُولُهُ وَكَلِمَتُهُ أَلْقَاهَا إِلَىٰ مَرْيَمَ وَرُوحٌ مِنْهُ، وَأَنَّ الْجَنَّةَ حَقٌّ وَالنَّارَ حَقٌّ، أَدْخَلَهُ اللهُ الْجَنَّةَ عَلَىٰ مَا كَانَ مِنَ الْعَمَلِ»
"Ang sinumang magpatotoo na walang diyos na may karapatang sambahin maliban sa Allah na nag-iisa na walang katambal, na si Muhammad ay Kanyang lingkod at sugo, na si ʿĪsā ay lingkod ng Allah at Kanyang sugo at Kanyang salita na ipinadala Niya kay Maryam at isang espiritu mula sa Kanya, at na ang Paraiso ay katotohanan at ang Impiyerno ay katotohanan, papapasukin siya ng Allah sa Paraiso, anuman ang kanyang gawa." — al-Bukhārī 3435; Muslim 28 (Muttafaqun ʿalayh, mula kay ʿUbādah ibn aṣ-Ṣāmit)
Ang Antas ni Maryam
Nagpatotoo ang Propeta ﷺ sa kanyang kabutihan:
«كَمَلَ مِنَ الرِّجَالِ كَثِيرٌ، وَلَمْ يَكْمُلْ مِنَ النِّسَاءِ إِلَّا آسِيَةُ امْرَأَةُ فِرْعَوْنَ، وَمَرْيَمُ بِنْتُ عِمْرَانَ»
"Marami sa mga lalaki ang nagkamit ng kaganapan, at walang nagkamit nito sa mga babae maliban kay Āsiyah na asawa ni Fir'awn at kay Maryam na anak ni ʿImrān." — al-Bukhārī 3411; Muslim 2431 (Muttafaqun ʿalayh)
Ano ang mga aral para sa ating lahat, kalalakihan at kababaihan?
- Ang kalinisan ng puso at pag-uugali ay mataas na halaga, lalo na sa panahong ang hiya ay tinitingnan na lang bilang atrasado.
- Kumapit sa Allah sa unang sandali ng takot. Ito ang ginawa ni Maryam sa harap ng estranghero.
- Kapag sinusubok ng paratang at paninira, hindi laging kailangang makipagtalo. Minsan, ang Allah ang magtatanggol.
- Ang pagiging tao ay hindi kasalanan. Kahit ang mga pinili ng Allah ay nakaramdam ng bigat, at tinugon sila ng awa.
- Ang pananampalataya kay ʿĪsā ay nagsisimula sa pagkilala na siya ay lingkod at sugo, gaya ng sinabi niya mismo.
أَقُولُ قَوْلِي هَٰذَا وَأَسْتَغْفِرُ اللهَ لِي وَلَكُمْ وَلِسَائِرِ الْمُسْلِمِينَ مِنْ كُلِّ ذَنْبٍ، فَاسْتَغْفِرُوهُ إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ.
(Uupo sandali ang khaṭīb.)
IKALAWANG KHUTBAH
الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي اصْطَفَىٰ مَرْيَمَ وَطَهَّرَهَا، وَجَعَلَ ابْنَهَا عَبْدَهُ وَرَسُولَهُ، وَأَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ نَبِيَّنَا مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ.
Mga kapatid, ilang paalala:
- Sa mga kababaihan: ang inyong hiya at kalinisan ay korona. Maging inspirasyon si Maryam sa pagtitiwala sa Allah sa gitna ng pagsubok at paninira.
- Sa mga ina at ama: gaya ng ina ni Maryam, ipanalangin ang inyong mga anak at ipagkatiwala sila sa Allah laban kay Shayṭān.
- Sa lahat: ituwid ang paniniwala tungkol kay ʿĪsā: hindi siya diyos, hindi siya anak ng diyos, kundi lingkod at sugo ng Allah.
- Kapag ikaw ay pinaratangan nang hindi makatarungan, magtiwala sa Allah, at huwag magmadali sa galit.
- Basahin ang Sūrat Maryam at pag-isipan ang mga ayah nito kasama ang pamilya.
اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ وَعَلَىٰ آلِ مُحَمَّدٍ، كَمَا صَلَّيْتَ عَلَىٰ إِبْرَاهِيمَ وَعَلَىٰ آلِ إِبْرَاهِيمَ، إِنَّكَ حَمِيدٌ مَجِيدٌ، وَبَارِكْ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ وَعَلَىٰ آلِ مُحَمَّدٍ، كَمَا بَارَكْتَ عَلَىٰ إِبْرَاهِيمَ وَعَلَىٰ آلِ إِبْرَاهِيمَ، إِنَّكَ حَمِيدٌ مَجِيدٌ.
اللَّهُمَّ ارْزُقْ نِسَاءَنَا الْحَيَاءَ وَالْعَفَافَ وَالْإِيمَانَ الصَّادِقَ، وَأَصْلِحْ ذَرَارِيَّنَا، وَأَعِذْهُمْ مِنَ الشَّيْطَانِ الرَّجِيمِ، وَاجْعَلْنَا مِنَ الْمُتَوَكِّلِينَ عَلَيْكَ، الثَّابِتِينَ عَلَىٰ دِينِكَ، وَارْزُقْنَا الْجَنَّةَ بِرَحْمَتِكَ يَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ.
رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ.
عِبَادَ اللهِ:
﴿إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالْإِحْسَانِ وَإِيتَاءِ ذِي الْقُرْبَىٰ وَيَنْهَىٰ عَنِ الْفَحْشَاءِ وَالْمُنكَرِ وَالْبَغْيِ ۚ يَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ﴾،
فَاذْكُرُوا اللهَ الْعَظِيمَ يَذْكُرْكُمْ، وَاشْكُرُوهُ عَلَىٰ نِعَمِهِ يَزِدْكُمْ، وَلَذِكْرُ اللهِ أَكْبَرُ، وَاللهُ يَعْلَمُ مَا تَصْنَعُونَ. وَأَقِمِ الصَّلَاةَ.
Mga Sanggunian
-
﴿إِنِّي سَمَّيْتُهَا مَرْيَمَ...﴾ — Sūrat Āl ʿImrān 3:35–37 at 3:42–47 (Qurʾān)
-
﴿وَاذْكُرْ فِي الْكِتَابِ مَرْيَمَ...﴾ — Sūrat Maryam 19:16–33 (Qurʾān)
-
«مَا مِنْ مَوْلُودٍ يُولَدُ إِلَّا مَسَّهُ الشَّيْطَانُ...» — al-Bukhārī 3431; Muslim 2366 (Muttafaqun ʿalayh)
-
«كَمَلَ مِنَ الرِّجَالِ كَثِيرٌ...» — al-Bukhārī 3411; Muslim 2431 (Muttafaqun ʿalayh)
-
«مَنْ شَهِدَ أَنْ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ...» — al-Bukhārī 3435; Muslim 28 (Muttafaqun ʿalayh)